
این راهنما به مدیران امنیت اطلاعات، مدیران سیستم و تیمهای DevSecOps نشان میدهد چگونه با استفاده از Wazuh، فعالیتهای مشکوک برنامههای eBPF در نقاط پایانی لینوکس را شناسایی و مستندسازی کنند.
eBPF (Extended Berkeley Packet Filter) فناوری قدرتمندی در هسته لینوکس است که امکان اجرای برنامههای sandbox شده را در فضای کرنل فراهم میکند. این قابلیت برای مانیتورینگ عملکرد، مدیریت ترافیک شبکه و امنیت کاربرد دارد، اما در دست مهاجمان با دسترسی کافی میتواند برای جاسوسی، اختلال در ابزارهای ردیابی و مسدودسازی ارتباطات سوءاستفاده شود. در این راهنما، با استفاده از Wazuh و یک جمعآوریکننده سفارشی، نحوه شناسایی فعالیتهای مخرب eBPF و مستندسازی آنها به صورت عملی شرح داده شده است.
پیشنیازها و زیرساخت
برای اجرای این راهکار به یک سرور Wazuh نسخه 4.14.8 و یک نقطه پایانی لینوکس اوبونتو 24.04 با عامل Wazuh نصب شده نیاز است.
عامل Wazuh باید روی نقطه پایانی نصب و به سرور متصل شده باشد.
ابزارهای مورد نیاز شامل bpftool، پایتون 3، clang، llvm و کتابخانههای توسعه libbpf و libelf هستند که برای جمعآوری اطلاعات eBPF ضروریاند.
گردآوری اطلاعات eBPF در نقطه پایانی لینوکس
یک اسکریپت پایتون سفارشی به نام ebpf-collector.py با استفاده از bpftool اجرا میشود تا برنامههای بارگذاری شده و اتصالات آنها به رویدادهای مختلف را جمعآوری کند.
این اسکریپت، شناسههای برنامه (tag) را با یک لیست مجاز مقایسه میکند و در صورت مشاهده برنامههای غیرمجاز، هشدار تولید میکند.
اطلاعات جمعآوری شده به صورت JSON در فایل /var/log/ebpf-inventory.json ذخیره میشود تا توسط عامل Wazuh خوانده شود.
برای اجرای منظم این اسکریپت، یک سرویس systemd و تایمر مرتبط تعریف میشود که هر 30 ثانیه اجرا میشود.
راهاندازی سرویس و تایمر جمعآوری اطلاعات eBPF و بررسی وضعیت اجرای آن
# systemctl daemon-reload
# systemctl enable --now ebpf-collector.timer
# tail -n 1 /var/log/ebpf-inventory.json | jq '{collector_status, errors}'
روش بررسی نتیجه: خروجی باید نشاندهنده وضعیت 'ok' بدون خطا باشد
پیکربندی عامل Wazuh برای جمعآوری لاگهای eBPF
در فایل پیکربندی عامل Wazuh (/var/ossec/etc/ossec.conf)، باید یک بلاک جدید برای خواندن فایل JSON لاگهای eBPF اضافه شود.
این کار باعث میشود که لاگهای جمعآوری شده توسط اسکریپت سفارشی به سرور Wazuh ارسال و تحلیل شوند.
پس از اعمال تغییرات، عامل Wazuh باید ریستارت شود.
تعریف منبع لاگ JSON برای عامل Wazuh
<localfile>
<log_format>json</log_format>
<location>/var/log/ebpf-inventory.json</location>
</localfile>
روش بررسی نتیجه: اطمینان از ارسال لاگهای eBPF به سرور و دریافت هشدارها
تعریف قوانین سفارشی در سرور Wazuh برای تشخیص حملات eBPF
قوانین XML سفارشی برای شناسایی برنامههای eBPF غیرمجاز و الگوهای خاص اتصال آنها به رویدادها تعریف میشوند.
این قوانین شامل تشخیص برنامههای جاسوسی رمز عبور، برنامههای مختلکننده ابزارهای ردیابی، برنامههای فیلترکننده ترافیک شبکه و برنامههای مسدودکننده ارتباطات cgroup است.
هر قانون دارای شناسه منحصر به فرد و سطح هشدار است که در داشبورد Wazuh قابل مشاهده است.
تعریف قوانین تشخیص فعالیتهای مشکوک eBPF
<group name="ebpf_attack,">
<rule id="111061" level="12">
<if_sid>111060</if_sid>
<field name="baseline_match" type="pcre2">^false$</field>
<field name="object_state" type="pcre2">^attached$</field>
<field name="attach_type" type="pcre2">^u(ret)?probe$</field>
<field name="attach_target" type="pcre2">libpam</field>
<description>eBPF: unapproved $(attach_type) on authentication library $(attach_target) by program $(prog_name) - possible credential interception.</description>
</rule>
<!-- سایر قوانین مشابه -->
</group>
روش بررسی نتیجه: نمایش هشدارهای مرتبط در داشبورد Wazuh هنگام شناسایی برنامههای غیرمجاز
شبیهسازی حملات eBPF و اعتبارسنجی تشخیص
برای اعتبارسنجی سیستم تشخیص، چهار نوع حمله شبیهسازی شده است: جاسوسی رمز عبور با pamspy، خاتمه ابزار ردیابی با bpfdos، فیلتر ترافیک با برنامه XDP و مسدودسازی اتصال cgroup.
هر حمله به صورت کنترل شده روی نقطه پایانی اجرا شده و نتایج آن در لاگهای Wazuh مشاهده میشود.
برای مثال، pamspy با اتصال uprobe و uretprobe به کتابخانه PAM رمز عبور کاربر را میرباید و Wazuh این فعالیت را با هشدار سطح بالا گزارش میدهد.
پس از هر شبیهسازی، باید پاکسازی کامل انجام شود تا محیط به حالت اولیه بازگردد.
نکات مهم در بهرهبرداری عملی
لیست برنامههای مجاز eBPF باید بر اساس برنامههای بارگذاری شده در محیط تولید ایجاد و بهروزرسانی شود تا هشدارهای کاذب کاهش یابد.
برنامههای سیستمی که توسط systemd بارگذاری میشوند ممکن است پس از ایجاد لیست مجاز، هشدار تولید کنند که باید بررسی و در صورت تایید به لیست مجاز اضافه شوند.
اجرای اسکریپت جمعآوری و قوانین باید با دقت و در محیط تست پیش از استقرار در محیط عملیاتی انجام شود.
هشدارهای تولید شده توسط Wazuh باید به عنوان شواهد فنی در ممیزیهای امنیتی ثبت و نگهداری شوند.
چکلیست بررسی فنی
- نصب و راهاندازی Wazuh سرور و عامل با نسخههای سازگار
- نصب بستههای مورد نیاز برای اجرای bpftool و اسکریپت جمعآوری eBPF
- ایجاد و بهروزرسانی لیست baseline برنامههای مجاز eBPF
- تعریف و بارگذاری قوانین سفارشی تشخیص در سرور Wazuh
- راهاندازی سرویس و تایمر systemd برای اجرای منظم اسکریپت جمعآوری
- پیکربندی عامل Wazuh برای خواندن لاگهای JSON جمعآوری شده
- اجرای شبیهسازیهای حمله در محیط تست و بررسی هشدارهای Wazuh
- پاکسازی کامل محیط پس از شبیهسازی حملات
جمعبندی
با استفاده از Wazuh و اسکریپت جمعآوری سفارشی، میتوان فعالیتهای مشکوک برنامههای eBPF را در نقاط پایانی لینوکس به طور موثر شناسایی و مستندسازی کرد. این روش به تیمهای امنیتی امکان میدهد تا حملات پیشرفتهای مانند سرقت رمز عبور، اختلال در ابزارهای ردیابی و مسدودسازی ارتباطات را به سرعت تشخیص داده و واکنش مناسب نشان دهند. پیادهسازی دقیق این راهکار در محیطهای عملیاتی، سطح دید و کنترل امنیتی را به طور قابل توجهی افزایش میدهد.
امنیار چطور به اجرای این مسیر کمک میکند؟
امنیار برای تیمهای امنیت، مدیران سیستم و DevSecOps مسیر ثبت دارایی، پیگیری وضعیت سختسازی، نگهداری شواهد فنی و آمادهسازی ممیزی را شفافتر میکند.